Que punkis eramos hai trinta anos!!!

Etiquetas: reportaje, música, movida, historia

11/05/2012 – Marta Veiga / EPL

Miguel Costas, que ademais de en Aerolíneas estivo en Siniestro, apresúrase a dicir que el nunca marchou. «Yo he seguido haciendo música, con mis proyectos en solitario después de Siniestro». Hai case un ano que sacou un disco de duetos e está a preparar un «mucho más punki». Ademais, meteuse a produtor desde o seu estudo de Escairón, onde chegan bandas da Ribiera Sacra luguesa e de Galicia toda.Costas estará tamén mañá en Ourense na homenaxe a Os Resentidos. Fará ‘Alcólica de supermercado’, pero engade que a súa presenza no dos aniversarios é tanxencial. «Los del aniversario son Siniestro, el año pasado, y ahora Os Resentidos. Aerolíneas no celebramos ningún aniversario; es una reunión. También estarán algunas de mis canciones en el musical que prepara Reixa sobre la movida viguesa». Outro dos que non marchou é Javier Soto, que pasou a Siniestro Total, banda que compatibiliza con Transilvanians, ska de factura clásica para ‘rudeboys’. Está agora a ultimar o repertorio resentido para tocar mañá a carón de Rubén Losada e Antón Reixa. Soto ten por certo que agora hai «máis e moita mellor música en Galicia» que a principios dos oitenta. «Non era para tanto», afirma. «Eramos uns poucos grupos e había tres garitos para tocar, o Kremlin, o Ruralex, o Satchmo…». E é inevitable que saian os nomes de Golpes Bajos, de Pablo Novoa, de Teo Cardalda, de Semen Up ou de Los Cafres, «un grupazo que, por certo, tamén volve agora», avanza o vigués Soto, quen tamén reivindica os coruñeses Radio Océano. «Peinador y Alvedro, unidos por la autopista», que dicía a tonada. 

Emilio Alonso publicou hai uns meses a súa crónica ‘Vigo a 80 revolucións por minuto’ (Xerais), que sitúa o acto fundacional da movida no concerto que ofreceu Siniestro Total no cine Salesianos da cidade olívica o 27 de decembro de 1981. Dos siniestros orixinais permanece unicamente na banda Julián Hernández, quen, segundo Javier Soto, incorporado algo máis adiante, «dálle continuidade ao grupo como principal responsable das letras».Foi tamén no primeiro ano da década dos 80 cando Miguel Costas xuntou os Aerolíneas Federales, banda que adquiriu a formación chamada «clásica» en 1984, coa incorporación de Rosa e Coral, responsables duns coros sen os que é imposible concibir ‘Soy una punk’ ou ‘No me beses en los labios’. Nese ano, rexistraron Os Resentidos as súas primeiras músicas no mítico EP ‘Surfin’ CCCP’, compartido con Siniestro. Estes días acaba de saír á venda o dobre CD tributo ‘A tribo toda baila’, con versións dos clásicos resentidos por bandas galegas do momento.

Mañá, en Ourense, 21.00 horas; moi organizado

Os vigueses retornan á orixe en Ourense e mañá Expourense acollerá «a reunión de vellos alumnos» de Os Resentidos, con máis de trinta convidados, coetáneos e non tanto. Estarán, por exemplo, os lugueses Luis Tosar e Piti Sanz, Xosé Manuel Pereiro, Tonhito de Poi, Uxía, Xurxo Souto ou Xosé Manuel Budiño, con Carlos Blanco como mestre de cerimonias.

‘Galicia caníbal’, o musical

Vigo estreará en xullo o musical ‘Galicia caníbal’, unha idea de Antón Reixa para reivindicar a movida galega. Máis de 250 persoas fixeron onte as probas en Santiago para integrar o elenco deste espectáculo, que terá como director de escea ao dramaturgo Quico Cadaval.Serán trinta cancións que escolmarán o que foi a música galega e, di Cadaval, «é un espectáculo interxeracional, e non unha operación nostalxia». O musical está producido por Filmanova e Estrella de Galicia e conta coa achega do Centro Dramático Galego. Logo da estrea en Vigo, o musical iniciará unha xira por escenarios de cidades galegas, para chegar en setembro ao Nuevo Teatro Alcalá de Madrid, e xa no ano 2013 visitar Barcelona, Zaragoza, Bilbao ou Santander.

 Muchos músicos de la movida gallega de los 80 siguen al pie del cañón y aprovechan la efeméride para reunir aquellas bandas míticas. Este 12 de mayo, Os Resentidos, la banda que lidera el flamante presidente de la SGAE, tocan en Ourense.

Foi para min unha gran satisfacción que a xente de Sinsal me convidase a participar activamente no Club Sinsal, o evento que abriu a décima edición do Festival Sinsal. Eu, que daba por morto e esquecido o meu programa de radio A Trincheira, resulta que agora me sinto como un vampiro, como un ser que non pode morrer. Xa o pasado ano, concretamente o 12 de marzo, A Trincheira volveu no marco da exposición Música en branco: memoria dunha cidade, organizada no Verbum tamén polo colectivo Sinsal. E o pasado 14 de abril, o programa foi algo así como o «medio de comunicación oficial» dese gran encontro multidisciplinar.

Durante catro horas, e mentres se desenvolvían as actividades deseñadas para os distintos espazos dese Club Sinsal, tiven o pracer de reencontarme co micrófono para dar conta do que estaba a acontecer no museo MARCO. Por suposto que era imposible falar con toda a xente que participou activamente no evento, pero polo estudio d’A Trincheira instalado na cafetería -convertida así nun espazo máis de actividades- pasou unha chea de xente.

Debo confesar que tiven que documentarme o máis a fondo posible para realizar todas aquelas entrevistas por descoñecer, case en absoluto, o traballo de moitos dos convidados. Non foi un traballo na desagradable porque, así, ampliei os meus coñecementos. O saber non ocupa lugar, disque din.

Con ese traballo de documentación quería tamén, no posible, non caer nos tópicos e na repetición de preguntas nas conversas.  Creo que, máis ou menos, o conseguín e que non fixen un mal papel como locutor. Certo é que o de facer radio e como o de andar en bicicleta, non se esquece, pero sempre hai algo de óxido.

Debo confesar tamén que  o traballo de documentación foi o único esforzo que tiven que facer para preparar esta edición especial d’A Trincheira, xa que os organizadores prepararon a listaxe de entrevistados e o horario de entrevistas. Iso si, tomeime a liberdade de «impoñer» como entrevistadas a Mª Xosé Queizán e a Rexina Vega. A primeira, porque teño o pracer de coñecela e tratala desde mediados dos anos 60, cando eu era un cativo de 7 ou 8 anos; a segunda porque me interesaba coñecer e falar cunha persoa capaz de afirmar que «hai mentalidade postfranquista nos que controlan o gusto literario». Nos podcast que se colgarán proximamente na web de Sinsal poderes escoitar todas as entrevistas que se fixeron e a música que se programou.

Non considero oportuno comentar aquí a impresión persoal que me causaron os diversos entrevistados -todas moi positivas, quede claro- pero si indicar a satisfacción que manifestaron por ter participado no Club Sinsal: satisfacción polo novidoso da experiencia, pola recepción do público e polo seu traballo.  Notei que eran opinións sinceras e non de compromiso, o que debe terse en conta á hora de avaliar os resultados do evento.

Cito, de seguido, quen foron as «vítimas» do meu «terceiro grao»: os músicos e grupos Ignorantes, Ucranian Bride, Orquesta Metamovida, Recojo Chatarra, Fantasmage, Montgolfier Brothers, Carlos Suárez, Phaedra, Colectivo Oruga e Draen; Mauro Sanín e Nacho Muñoz, que impartiron os obradoiros para nenos de músicas para peto e improvisación musical, respectivamente; as xa citadas escritoras Mª Xosé Queizán e Rexina Vega; Úcar, da revista Dot, publicación que se encargou do comisariado musical do Espazo Súper 8; e Ángel Rueda, director de cine e comisario do Espazo Súper 8. Foron, pois, dezaseis entrevistas coas que penso que se deu unha ampla visión deste Club Sinsal.

 Ás 10 de anoite remataron as actuacións nos distintos espazos -a dos Montgolfier Brothers no Salón Sinsal prolongouse un chisquiño máis- e deuse paso a un «acto de confraternización»: unha cea-buffete -excelente, por certo- na cafetería do MARCO na que participamos algúns dos protagonistas activos da xornada e xente do público que quixo comentar a súa visión do evento. Eu tiven o pracer de compartir mesa e mantel coas escritoras Iolanda Zúñiga e Rexina Vega; Lucía Riveiros, cantante lírica e fundadora do grupo Murmel; a profesora Paz Raña; Begoña Outeiro, tamén profesora e colaboradora no xornal dixital Praza Pública; e Hermes, compañeiro de Rexina e metido no mundo do ensino.

O único que tivo de malo o traballo d’A Trincheira e que non puiden visitar ningún dos espazos nin escoitar ningunha das actuacións. Resarcinme minimamente o domingo co marabilloso concerto de Blues Control & Laraaji & Arji: dúas improvisacións, unha de case 45 minutos moi relaxante, e outra duns 20 na que o público participou berrando.

Para esta nova edición puntual d’A Trincheira tiven a ousadía de pedirlle ó músico e produtor B.O.U.L.E. que, inspirándose na vella que fixera Alberto Torrado, elaborase unha sintonía máis acorde cos sons da segunda década do século XXI. O resultado paréceme marabilloso e quen queira escoitala tenna a súa disposición aquí:

Sintonía de B.O.U.L.E. para A TRINCHEIRA

Este experimento de levar A Trincheira a esta gran cita multidisciplinar foi para min unha fermosa e satisfactoria experiencia que, se non ocorre ningunha catástrofe, se repetirá o 24 e 25 de xullo no novo capítulo do Festival Sinsal X na Illa de San Simón, a onde fun convidado por Xulio Gómez, un dos ideólogos deste magnífico proxecto.

Finalmente, quero agradecer a colaboración de Javier Pereira e de Alexis Bournon, o primeiro encargado da parte técnica do programa e o segundo responsable de ir achegando ós entrevistados ata o espazo, ademais de exercer de tradutor na conversa coa norueguesa Iggy Lanngard (Phaedra). O meu agradecemento tamén ás autoras da fotos-móbil que inclúe esta anotación: a miña filla Irene e as xornalistas Nieves García Figueira e Teresa Cuíñas.

Nas fotos do espazo d’A Trincheira aparecen (de arriba a abaixo) Fantasmage, Ignorantes, Montgolfier Brothers, Mª Xosé Queizán e Mauro Sanín

Emilio Alonso: Vigo a 80 revolucións por minuto

Por mcarreira

8 de abril de 2012

Aproveito o anuncio da presenza en España do mítico grupo Dr. Feelgood para lembrar a que creo que foi a súa única actuación en Vigo. O cantante Lee Brilleux estivo acompañado polo guitarrista John «Gypie» Mayo, o baixista John B. «Sparko» Sparks e «The Big Figure» John Martin na batería. O xenial guitarrista Wilco Johnson, fundador da banda, abandonara a formación en 1977 para iniciar carreira en solitario, unha carreira que o traería tamén a Vigo, á discoteca La Kama, aló polo ano 1987.

A actuación de Dr. Feelgood en Vigo celebrouse o 24 de xullo de 1982 no pavillón das Travesas e os seus abreconcertos foron os vigueses Trenvigo, a banda creada por Bibiano Morón e na que militaban os ex-Druidas Teo Cardalda, Pablo Novoa e Javier Martínez. Debeu ser esta unha das últimas actuacións dos viguese e probablemente, unha das que máis público tivo… non por eles, todo hai que dicilo, senón pola presencia de Dr. Feelgood.

Despois da desaparición de Trenvigo, Teo Cardalda formaría Golpes Bajos xunto a Germán Coppini, grupo ó que se incorporaría Pablo Novoa, e Javier Martínez deu vida a Bar xunto a Geles Feijóo, Silvino Díaz e Javier Mera. Pola súa banda, Bibiano Morón deixaría a súa carreira musical para dedicarse á produción de concertos e espectáculos, actividade que continúa na actualidade.

Non é doado atopar algunha gravación en maqueta de Trenvigo. Bibiano Morón non conserva ningunha e Pablo Novoa prometeume buscar unha cassette que pensa que ten por algures. Entrementres, aquí vos deixo o tema «O rei dos flippers» que conseguín a través de Josep García, responsable de Voces en la Jungla, un interesante blog dedicado a rarezas dos ’80  ó que podedes acceder no blogroll.

 TRENVIGO: O as dos flippers

Acompaña a esta anotación o típico «Saluda» oficial remitido polo daquela concelleiro de Cultura vigués e «Presidente de la Comisión Especial de Fiestas», Francisco Santomé, para remitir invitacións do concerto. E tamén unha foto do grupo cuns novísimos Javier Martínez,  Pablo Novoa, Teo Cardalda e, xa non tan novo, Bibiano Morón( 2º pola esq.). É unha instantánea tomada en madrid, na festa do PCE, probablemente en 1980.

O fanzine foi o gran medio de expresión da década dos 80. Por toda España proliferaron este tipo de publicacións, feitas todas elas con moita vontade e poucos cartos. Esta foi a razón de que, na súa meirande parte, os fanzines foran unhas cantas follas fotocopiadas e grampadas, aínda que, en ocasións, algúns ousados lograron levar a imprenta os seus proxectos, mesmo con algo de cor e con esmerado deseño.

É curioso que unha entidade podente como era Radio 3 de Radio Nacional de España, editase un fanzine con esas características antes suliñadas: unhas cantas follas fotocopiadas e grampadas. Hai que entender que se o fixeron así non foi por falta de catos senón por pura actitude estética.

Grazas ó amigo Xavier Crugeiras, de Ribeira, teño no meu poder un daqueles fanzines que facía o Diario Pop de Radio 3. É un número de principios de 1985 que contén un resumo musical do que fora o ano anterior: discos, concertos, grupos, maquetas… Na portada pódese ver caricaturizado ó responsable daquel notable programa, que incluía a sección Esto no es Hawai, na que soaban as maquetas dos grupos españois.

Reproduzo nesta anotación algunhas páxinas dese fanzine, na que se pode apreciar a importancia que estaba acadando Golpes Bajos. Siniestro Total aparecía menos do que sería agardable e Os Resentidos, con so un LP na rúa (Vigo capital Lisboa) era considerado un dos grupos revelación do ano.

Na inmensa listaxe de maquetas hai varios grupos de Vigo: El Acto, Movimiento Inmóvil, Valores en Alza, Semen Up e Aerolíneas Federales…. «con chicas». Seguramente Ordovás foi o primeiro en ter a primeira das maquetas do grupo vigués na que aparecían Rosa e Coral.

Fervenzas Literarias